Bringing it All Back Home | Bob Dylan | klassieker | CultuurBewust.nl

Papa’s Platenkast: Bringing it All Back Home gaf de popmuziek hersenen

Klassieker
  • Cover Bringing it all Back Home, Bob Dylan

Papa’s Platenkast: Bringing it All Back Home gaf de popmuziek hersenen

Klassieker
Door:  Marijn Meijer op 
27/01/2013

Heb je je ooit afgevraagd wat de big deal is omtrent de Beatles, of waarom de oudere generatie zo verzot is op die oude lullen van de Rolling Stones? In Papa’s Platenkast nemen we de rock- en popmuziek waar vele papa’s en mama’s mee opgroeiden onder de loep. Dit doen we door te kijken naar de interessantste muziekalbums uit de jaren ‘60 en ‘70. Deze week kijken we naar het baanbrekende album van de Amerikaanse singer-songwriter Bob Dylan uit 1965; de plaat waarmee hij eigenhandig populaire muziek in ‘serieuze muziek’ veranderde: Bringing it all Back Home.

Bob Dylan werd in de vroege jaren ‘60 bekend als het schatje van de zeer politiek en traditioneel ingestelde folkmuziekbeweging. In deze tijd schreef hij sociaal bewuste protestnummers als ‘With God on Our Side’, zichzelf volgens de folktraditie solo begeleidend op akoestische gitaar en harmonica. Maar in 1965 had Dylan het gehad met het folkgebeuren en nam een besluit dat fans uit deze cirkel laaiend maakte: hij ging rockmuziek spelen.

Rock ’n roll revolutie

De intensiteit van het openingsnummer van Bringing it all Back Home – het gejaagde ‘Subterranean Homesick Blues’ – was schokkend voor degenen die Dylan kenden als filosofische folktroubadour. Schrille elektrische gitaar en galmende drums proberen met een rotvaart de welhaast rapachtige zangpartij bij te houden. Voor het poppubliek was de songtekst echter het opmerkelijkst. ‘Johhny’s in the basement mixing up the medicine / I’m on the pavement thinking ‘bout the government’ – deze behendig geformuleerde referenties naar drugs en kritisch politiek denken waren kilometers verwijderd van gangbare popthematiek als jeugdliefde en sportwagens.

Op de hele eerste helft van het album combineert Dylan zijn doorvlochten woordspelletjes met energieke elektrische begeleiding, zoals op het eveneens gejaagde ‘Maggie’s Farm’, waarin hij via bizarre metaforen zijn onvrede met de folkbeweging uitdrukt. De vorm is echter helaas nog ruw: de meeste arrangementen zijn dof en kakofonisch en Dylans elektrische band klinkt niet erg bijzonder. Evenzeer was dit rockmuziek zoals niemand het in 1965 kende: rauw en paranoïde, met teksten waarvan niemand dacht dat ze in populaire muziek pasten.

Één kant elektrisch, één kant akoestisch

Dylan was echter kennelijk nog niet gereed een volledig rockalbum te maken en vulde de tweede kant van de lp met vier magistrale akoestische nummers. De bekendste hiervan is ‘Mr. Tambourine Man’, waarin hij begeleid door een vrolijke gitaarmelodie zijn muze aanroept: ‘Hey! Mr. Tambourine Man, play a song for me’. Het meesterwerk van het album is echter ‘It’s Alright Ma (I’m Only Bleeding)’. Dit nummer combineert een norse, duistere gitaarpartij met een abstracte poëtische tekst doortrokken van cynisme en zwartgalligheid:

Darkness at the break of noon
Shadows even the silver spoon
The handmade blade, the child’s balloon
Eclipses both the sun and moon
To understand you know too soon
There is no sense in trying

In 1965 werd popmuziek nog vooral gezien als vluchtige entertainment, zonder mogelijkheid tot echte diepgang of zeggingskracht. In die context was Bringing it all Back Home verbluffend. Dylan demonstreerde onomstotelijk dat gedachteprikkelende songteksten in dezelfde ruimte konden bestaan als populaire muziek . Toegegeven, de fusie was nog niet perfect. De rocknummers klinken primitief, en de topstukken zijn ouderwets akoestisch – punten die hij zou verbeteren op zijn volgende plaat: Highway 61 Revisited. Maar toch vond de échte revolutie plaats op Bringing it all Back Home, en nergens anders.

Over de auteur:

Marijn Meijer

Omdat kunst de enige vorm van onsterfelijkheid is die de mensheid kent. En om ook een wat minder pretentieuze motivatie te geven: omdat schrijven over dingen waar je enthousiast voor bent gewoon hartstikke leuk is!
Papa’s Platenkast: Bringing it All Back Home gaf de popmuziek hersenen van 10 stemmen
Google+